Skip to content

İZ BIRAKANLAR

TEMMUZ 2013 SAYI: 62

Prof. Dr. Yaman Yener :Türk Akademisyenlerinin "Amerikadaki Babası"

Türk öğrenci ve akademisyenlerin “Amerika’daki babası” olarak anılan Prof. Dr. Yaman Yener, başta Northeastern Üniversitesi olmak üzere Boston’daki akademik kuruluşların Türkiye’deki üniversitelerle işbirliği olanaklarının geliştirilmesinde öncü rol oynadı.

Ankara’da 1946 yılında doğan, 
ABD’de doktora eğitimini tamamlamasının ardından 1974- 1980 yılları arasında ODTÜ Makine Mühendisliği Bölümü’nde öğretim üyeliği ve Bölüm Başkanlığı görevlerinde bulunan Prof. Dr. Yaman Yener; 1982-1992 yılları arasında Northeastern Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü’nde öğretim üyeliği yaptı.Prof. Dr. Yaman Yener, 1992 yılından bu yana da aynı üniversitenin Mühendislik Fakültesi’nde Dekan Yardımcısı olarak çalışmalarını sürdürüyordu.

İKİ YILLIK MACERA 30 YIL SÜRDÜ
Yıllar önce ABD’ye yerleşerek ünlü üniversitelerin önemli kürsülerinde görev yapan Türk beyinler, Türkiye’deki akademisyenlerle bağlarını hiç koparmadan, ülkelerindeki yüzlerce araştırmacının eğitimlerini ABD’de sürdürmelerine aracılık etti. Bu isimler arasında belki de ilk akla gelen Northeastern Üniversitesi Lisansüstü ve Araştırma Programlarından Sorumlu Dekanı Prof. Dr. Yaman Yener, ABD’ye gidişini şöyle anlatıyor: “Türkiye çalkantılı bir dönemden geçiyordu.Pek çok sebeple sorgulanıyorduk. O zamanlar rotasyona girmemiz gerektiği de söylenmişti. Northeastern Üniversitesi’nden iş teklifi geldiğinde,‘iki yıl sonra geri dönerim nasıl olsa’diye gitmeye karar verdim. Ama o iki  yıl hiç bitmedi. Ne zaman Türkiye’ye gitsem ‘ne zaman geliyorsun?’ diye sorduklarında ‘iki yıl sonra’ derdim. Aradan yıllar geçtikten sonra insanlar sormaktan sıkıldı. Bugünkü ortam 80’lerin başında olsa ABD’de kalmaz ülkeme dönerdim. Türkiye’de o yıllarda ne olacağı belli değildi.” ABD’nin Boston eyaletindeki Northeastern Üniversitesi’nde çalışmaya başladıktan ve bu eyalette evlendikten sonra Türkiye’ye dönme konusunu kapattığını ifade eden Yener, bu süre içinde Türkiye ile bağlarını hiç koparmadığını vurguluyor.


“SEVDİĞİNİZ İŞİ YAPIN, ARAŞTIRMACI OLUN”

Northestern Üniversitesi’nde 16 yıl fakülte dekanlığı yapan YamanYener, bu süre içinde master ve doktora için çok sayıda öğrencinin ABD’ye gelmesini sağladı. Yaman Yener, Türk bilim insanlarının eğitimine sağladığı katkıyı: “300’ün üzerinde Türk öğrencinin ABD’ye gelmesi için uğraştım. Dünyanın pek çok ülkesinden çok yetenekli öğrencilerin doktora ve yüksek lisans başvuruları oluyor. Bunların hepsini elbette kabul edemiyorduk. Ama bunlar Türk olduğunda yetenekli olanların hepsini kabul ettiriyorum’’ şeklinde aktarıyor. Çoğu doktora öğrencisinin Türkiye’ye dönerek öğretim üyesi olduğunu ve kendisini ‘’Türklerin Boston’daki babası’’ olarak andığını aktaran Yaman Yener, Türk öğrencilerin ABD’de yetişmesi için çok uğraşan ve öğrencilerin ABD’nin iyi üniversitelerine yerleşmesini buradaki en büyük başarısı olarak gören bir insandı. Türkiye’deki genç beyinlere her dönem güvenen Yaman Yener, yabancı dilde eğitim yapan; ODTÜ, Boğaziçi, Bilkent, Sabancı gibi üniversitelerin araştırma altyapılarının çok iyi olduğunu düşünüyordu. Bu üniversitelerdeki araştırmaların ABD’den farklı olmadığına inanan Yaman Yener, öğrenci kalitesinin de MIT’den düşük olmadığını savunuyordu.

Türkiye’nin son yıllarda bilimsel araştırmalara önem vermeye başladığını, TÜBİTAK destekleriyle Türkiye süratli bir değişim geçirdiğini söyleyen Yaman Yener; Türkiye’nin kısa sürede arzulanan noktalara ulaşacağı öngörüsünde bulunuyordu. Dünyada mühendislik eğitiminin durumuyla ilgili kendine yöneltilen soruyu Yaman Yener: “Özellikle gelişmiş ülkelerde öğrencilerin eğitimi zor olan mühendisliğe olan ilgileri azalıyor. ABD yeteri kadar mühendis mezun edemiyor. Onun için yurt dışından sürekli değerli beyinleri alıyor. Master ve doktora yapanöğrencilerin çoğu yabancı kökenlidir. ABD’de dünyanın pek çok ülkesinden yabancıları görebiliyorsunuz. Türk gençlerinin mühendisliğe ilgisi artıyor. Gelir 

elde etmek açısından önemli bir seçenek olarak görülüyor. Türkiye genç bir nüfusa sahip. Bu gençlerin ihtiyaçlarını Türkiye’de karşılamak için araştırmaya ayrılan kaynakların sürekliliği önemli” şeklinde yanıtlıyordu. Yaman Yener, araştırmacı olmak isteyenlere de, ‘’İnandığım bir şey var. Sevdiğiniz işi en iyi şekilde yapabilirsiniz. Sevmediğiniz bir şeyi yapmayın. Araştırma işini sevmiyorsunuz bu işe hiç girmeyin!’’ sözleriyle sesleniyordu. Boston’daki Türk toplumunun önde gelen mensuplarından, Prof. Dr. Yaman Yener 14 Haziran’da ABD’de vefat etti.