Acıbadem Taksim Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Murat Turfan “Antrenmanlara başlamadan önce kişinin günlük yaşam aktivitelerini rahatça tamamlayabilmesi ve aşırı yorgunluk ya da nefes darlığı gibi şikayetleri olmadan 500 metreyi rahatça yürüyebilmesi gerekiyor.” diyor. Peki, Covid-19 enfeksiyonundan sonra spora başlamak için en doğru zaman hangisi? Yeniden ağır antrenmanlara başlamadan önce neler yapmalı? Doç. Dr. Turfan, sporu günlük yaşam alışkanlığı haline getiren ancak Covid-19 enfeksiyonu nedeniyle ara vermek zorunda kalanlara, yeniden spora başlamadan önce uyulması gereken kuralları anlatıyor.

İKİ HAFTA ARA VERİLMELİ!

Covid-19 enfeksiyonundan sonra güvenli bir şekilde egzersize başlamak, sadece profesyonel sporcular için değil amatörler ve fiziksel aktiviteye önem verenler için de dikkatle atılması gereken bir adım. Çünkü bu virüsün belirtileri arasında miyokardit adı verilen ağır seyredebilen kalp kası iltihaplanması, kalpte ritim problemleri ve hızlı başlayan kalp yetmezliği gibi tablolar yer alıyor. Salgının ilk günlerinden itibaren gözlemlenen bu duruma değinen Doç. Dr. Turfan, kalp kası hasarını gösteren belirtilerin hastalığın kötüye gittiğine işaret ettiğini ve vakaların yüzde 8 ila yüzde 17’sinde kalp tutulumu olduğunu belirterek, “Covid-19 geçiren sporcularda ve kişilerde bu enfeksiyonun net bir şekilde kontrol edilmesinden önce egzersize yeniden başlamak erken oluyor. Çünkü hastalığın evriminin ve potansiyel uzun vadeli kalp ve akciğer komplikasyonlarının daha iyi açıklığa kavuşturulması gerekiyor. Öte yandan egzersiz eğitiminin, kardiyovasküler rahatsızlıkların gelişiminin önlenmesine katkıda bulunabileceğini unutmamalıyız.” diyor. Kalp tutulumu olmayan ve belirti göstermeden Covid-19 geçiren sporcuların iki hafta spordan uzak kalması gerektiğini vurgulayan Doç. Dr. Turfan, “Hastalık belirtisi gösterenlerde bu süre, iyileşmenin ardından bir ayı bulabilir. Her iki durumda da iyileşme döneminin sonunda kalp tutulumunun olmadığına dair olumlu sonuçlar varsa kişi yeniden egzersizlere, antrenman programlarına dönebilir.” diyor.

AĞIR ANTRENMAN ÖNCESİ TETKİK ŞART

Covid-19 öyle bir virüs ki, enfeksiyon geçirildikten sonra belirti göstermeyen kalp kası hasarına yol açabiliyor. Bu nedenle özellikle ağır antrenmanlara başlayacak olanların bazı kan testleri, EKG, maksimal egzersiz testi gibi yöntemlerle değerlendirilmesi gerekiyor. Kalpkası iltihabı tanısı alınması halinde, hastalığın ciddiyetine göre, spordan 3 ila 6 ay uzak durulması şart.

500 METRE YÜRÜYÜŞ İLE SPORA DÖNÜN

Doç. Dr. Turfan, “Antrenmanlara geri dönmeden önce kişinin günlük yaşam aktivitelerini rahatlıkla yapabilmesi, aşırı yorgunluk ya da nefes darlığı olmadan 500 metre yürüyebilmesi gibi noktalara dikkat edilmeli. Ayrıca kalp atış hızı, egzersizin zorluk derecesi, uyku, stres, yorgunluk ve kas ağrısı gibi noktalar da iyi değerlendirilmeli. Aşırı yorgunluk gibi bir durum çıkarsa, kişi hemen dinlenmeye çekilmeli ve en az 24 saat dinlenmeli.” diyor.

EGZERSİZE GEÇİŞİN BEŞ AŞAMASI

Kişinin sağlığına tam olarak kavuşmasının ardından egzersizlerini de programlayabileceğini kaydeden Doç. Dr. Turfan, spora dönüşün beş aşamasını şöyle sıralıyor:

1. Aşama: Egzersize yeniden başlandığında en az iki gün, günde 15 dakika veya daha az süreyle yürüme, koşu, sabit bisiklet gibi hafif aktiviteler yapılabilir. Egzersizin yoğunluğu en yüksek kalp atış hızının yüzde 70’inden fazla olmamalı (Yaşınızı 220’den çıkararak en yüksek kalp hızınızı bulabilirsiniz). Örneğin, 35 yaşındaysanız Covid-19 sonrası yapacağınız ilk egzersizde kalp atış hızınız 130’un altında olmalı. Bu ilk aşamada direnç antrenmanı yapılmamalı.

2. Aşama: Üçüncü gün 30 dakika ya da daha az süreyle basit egzersizler yapılabilir. Egzersiz yoğunluğu en yüksek kalp atış hızının yüzde 80’inden fazla olmamalı.

3. Aşama: Dördüncü gün yürüyüş ya da basit egzersiz sürenizi 45 dakikaya çıkabilir; karmaşık egzersizlere geçebilirsiniz. En yüksek kalp atış hızınızın yüzde 80’inden fazla olmayan yoğunlukta, hafif direnç antrenmanı yapabilirsiniz.

4. Aşama: Beşinci ve altıncı gün, bir saat boyunca normal egzersiz yapabilirsiniz. Yoğunluk en yüksek kalp atış hızının yüzde 80’inden fazla olmamalı.

5. Aşama: Yedinci günde tam aktivitelerinize geri dönebilirsiniz.