Türkiye’nin ilk kağıt fabrikası SEKA, endüstriyel dönüşüm projesi kapsamında yeniden tasarlanarak Kocaeli Bilim Merkezine dönüştü.

Türkiye’nin ilk kağıt işleme kurumu Türkiye Selüloz ve Kağıt Fabrikaları (SEKA), 1936 yılında kuruldu. Türkiye’nin, kağıt ihtiyacını uzun yıllar bu tesis karşıladı. 1998 yılında özelleştirme kapsamına alınan SEKA, anonim şirkete dönüştürüldü. Kuruluş, 2005 yılında Sümer Holding ile birleştirilerek kapatıldı ve şirket arazisi Kocaeli Büyükşehir Belediyesine devredildi. 2006 yılında, Türkiye’nin ilk endüstriyel dönüşüm projesi kapsamında ise Kocaeli Bilim Merkezi olarak yeniden tasarlandı.

TÜBİTAK VE BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİNİN DESTEĞİYLE

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreteri Doç. Dr. Tahir Büyükakın, yeni tasarım hakkında şunları söyledi: “Dönemi yansıtan özellikleri korundu. İçine yeni bir işlev kazandırılarak bilim merkezi yapıldı. Alanın restorasyonunu belediye yaptı. İçindeki düzenekler TÜBİTAK tarafından sağlandı. Restorasyon için 30 milyon lira harcandı. Fabrikanın birinci binasının bir kısmı bilim merkezi oldu. Kalan kısmı da Kağıt Müzesi olacak. Özel tasarlanmış 200’e yakın deney düzeneğini çeşitli salonlarda sergiliyoruz. Bundan sonra kendi düzeneklerimizi üreteceğiz. Şu ana kadar beş tane ürettik. Bu özelliğimiz ile Konya ve Bursa’daki bilim merkezlerinden ayrışıyoruz.”

İLK KEZ İNTERAKTİF MÜZECİLİK

Kocaeli Bilim Merkezinin kuruluş aşamalarında dünyanın önde gelen bilim merkezlerini ziyaret ettiklerini anlatan Büyükakın sözlerini şöyle sürdürdü: “Amsterdam’daki Science Center NEMO’yu ziyaret ettim. Ekiplerimiz de San Francisco’da bulunan Exploratorium’u inceledi. Exploratorium hem bilim merkezi, hem de sergilenecek düzeneklerin üreticisi ve tasarımcısıdır. Aynı şekilde biz de kendi düzeneklerimizi üreteceğiz.” Dünyadaki yeni müzecilik trendlerini aktaran Doç. Dr. Büyükakın, “Klasik müzecilikte objeler camın arkasına konur. Yürüyebileceğiniz yerler ayrılır. Objelere dokunamadan uzaktan bakarak gidersiniz. Ama yeni konsept interaktif konsepttir. Gelir, dokunur, bakar ve işitirsiniz. Bu şekilde interaktif bir şekilde öğrenir ve gidersiniz” dedi. Bu anlayışla Kocaeli Bilim Merkezinde çocuklara bilimsel merakı aşılayacaklarını belirten Büyükakın, “Merak ettikleri şeyi interaktif bir şekilde görecek, deneyler yapabilecekler. Böyle bir başlangıç çocuklarımıza bilim insanı olma yönünde önemli bir avantaj sağlamış olacak” şeklinde konuştu. Büyükakın, “Dokunarak, görerek test edecekleri için sağlam bir bilimsel temele kavuşacaklar. Burada çocukça, eğlenerek öğrenmeyi teşvik etmiş oluyoruz. Türkiye’nin bilimsel yayınlarının uluslararası sıralamalardaki yeri düşük. Bilim merkezleri, fen bilimleri alanında gelecekte Türkiye’ye çok büyük katkı sağlayacaktır” dedi. Kocaeli Bilim Merkezini günde ortalama bin kişinin ziyaret ettiğini söyleyen Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreteri Doç. Dr. Tahir Büyükakın bu rakamın çok yetersiz olduğunun altını çizdi.

“YERLİ ÜRETİM YAPILACAK”

TÜBİTAK Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Erol Arcaklıoğlu ise Kocaeli Bilim Merkezi hakkında şu bilgileri paylaştı: “Her ilde olmayabilir. Biz bu noktada bölgesel bir model düşünüyoruz. Büyük, küçük modeller olabilir. Bölgesel merkezlerde büyük modeller yapılabilir. Konsept belirlemek gerekiyor. Bilim merkezlerindeki sergilerin üretimini yerli olarak gerçekleştirmek istiyoruz. İç sergiler için 60 başvuru var. Kocaeli sergisi için 10 milyon harcadık. Konuya Milli Eğitim Bakanlığı da çok önem veriyor. Sergi bütçelerini biz sağlıyoruz fakat işletmesini belediyelere bırakıyoruz. İleride geçici sergiler de olabilir. Çocukları getirmek isteyen okullar sıraya giriyor.2016’ya kadar büyükleri tamamlamak istiyoruz.”